Demissionair minister van VWS Ernst Kuipers bracht donderdag 21 december een bezoek aan het UMCG, dat in het teken stond van de mogelijkheden van kunstmatige intelligentie in de zorg.

Recent had het UMCG een primeur: kunstmatige intelligentie (artificial intelligence, afgekort AI) helpt zorgverleners bij het beantwoorden van schriftelijke vragen van patiënten. Hierbij werken we als UMCG nauw samen met het ETZ in Tilburg; in beide ziekenhuizen draaide de afgelopen maanden een pilot.

Hoe het werkt? Een AI-toepassing in het elektronisch patiëntendossier (EPD) leest de vraag van de patiënt en geeft een antwoordsuggestie. De zorgverlener krijgt het door AI gemaakte conceptantwoord, controleert het en past het waar nodig nog aan. De verwachting is dat het de administratieve druk op artsen, verpleegkundig specialisten en andere zorgverleners flink kan verlagen. Lees er hier meer over.

Spreekkamer van de toekomst

Bij het bezoek van minister Kuipers aan het UMCG waren ook collega’s van het ETZ aanwezig, evenals collega’s van het MCL in Leeuwarden. Want de ontwikkelingen op het gebied van AI: die vinden op meerdere plekken plaats en we werken nauw met elkaar samen. Gezamenlijk namen we de minister mee in alle ontwikkelingen die er op het gebied van AI zijn.

Zo heeft MCL een pilot met een spraakherkenningsprogramma dat een gesprek van een arts met een patiënt kan omzetten naar een transcript en uiteindelijk een goede samenvatting van het gesprek. En in het ETZ en het UMCG wordt gewerkt aan de inzet van AI om artsen en verpleegkundigen te helpen om meerdere notities over een patiënt om te zetten naar een goede samenvatting, bijvoorbeeld voorafgaand aan een poliafspraak. 

‘Stuk voor stuk ontwikkelingen die ontzettend dichtbij zijn. Samen met een aantal vooroplopende ziekenhuizen in Amerika ontwikkelen wij deze technologie ook voor de Nederlandse zorg’, zegt Tom van der Laan, KNO-arts en Chief Medical Information Officer (CMIO) in het UMCG. ‘Het voorbeeld van MCL laat zien dat je tijdens een gesprek niet meer achter je computer hoeft te zitten te typen, waardoor je echt een gesprek van mens tot mens kunt voeren. Dit is de spreekkamer van de toekomst. De mogelijkheden zijn eindeloos.’

Verminderen administratieve lasten

Tijdens het bezoek van de minister worden deze eindeloze mogelijkheden uitgebreid besproken. En wat dat de zorg oplevert. Voor de patiënt, omdat de arts meer tijd over heeft, maar ook voor de zorgprofessial. Misschien wel de belangrijkste winst: het verminderen van de administratieve lasten. Een blok aan het been van iedere zorgprofessional. ‘Zo weten we uit onderzoek dat artsen zo’n 40% van hun tijd aan administratieve lasten kwijt zijn. AI gaat een enorme bijdrage leveren aan het verminderen hiervan.

Patiënten meenemen in alle ontwikkelingen
Het enthousiasme onder alle betrokken, en ook bij de minister, is groot. ‘Een gamechanger’, wordt het meermaals genoemd. De minister sprak aan het einde van de bijeenkomst over ‘ongekende mogelijkheden voor het hele zorgveld’. Maar hij adresseerde ook de andere kant van de medaille. De zorgen die sommige mensen hebben bij het delen van data. Die hun gegevens niet willen delen. ‘Dat zijn terechte zorgen, die om goede uitleg vragen.’

Stephanie Klein Nagelvoort-Schuit, vicevoorzitter van de Raad van Bestuur van het UMCG, benadrukte dat hier veel aandacht voor is en dat het belangrijk is om draagvlak te creëren: ‘Bij alle ontwikkelingen op dit gebied nemen we onze cliëntenraad stap voor stap mee. En het is belangrijk dat we ook uitleggen wat het niet is. Dat het niet zo is dat je een antwoord van de computer krijgt. Een arts kijkt altijd naar het conceptantwoord dat door AI wordt gegenereerd. De arts of verpleegkundige blijft altijd verantwoordelijk voor de zorg en informatie die we geven.’ Meer over alle vragen van patiënten over AI lees je hier.