De tests van Jan-Willem Alffenaar zijn bedoeld om ervoor te zorgen dat patiënten de juiste hoeveelheid medicijnen krijgen. Bij de behandeling van tuberculose is het heel belangrijk om de juiste dosis te gebruiken, omdat te weinig medicijn in het bloed kan leiden tot antibioticaresistentie. Dat betekent dat de bacteriën die de ziekte veroorzaken, niet meer reageren op de medicijnen. Vooral bij de gevaarlijke multiresistente variant van tuberculose (MDR-TB) kan dat dodelijk zijn.
In veel arme landen is het moeilijk om te meten of patiënten genoeg medicijnen binnenkrijgen. Daarom werkt Alffenaar samen met lokale onderzoekers, zoals dr. Mpagama en dr. Heysell, aan een methode die in Tanzania gebruikt kan worden. Ze willen een simpele speekseltest maken waarmee je direct kunt zien of de hoeveelheid van het tuberculosemedicijn levofloxacine in het lichaam van een patiënt voldoende is. Deze test gebruikt een kleine draagbare UV-spectrofotometer die op batterijen werkt en kan op locatie worden uitgevoerd.
Als de speekseltest laat zien dat een patiënt te weinig medicijn in zijn bloed heeft, wordt er een extra controle gedaan. Dit gebeurt door een klein druppeltje bloed af te nemen met een vingerprik. Het bloed wordt opgestuurd naar een laboratorium, waar het nauwkeuriger geanalyseerd kan worden. Zo kan de arts bepalen of de dosis van het medicijn moet worden aangepast.
Om deze bloedtest mogelijk te maken, passen de onderzoekers een bestaande techniek, high-performance vloeistofchromatograaf (HPLC), aan zodat ze de medicijnconcentraties in gedroogde bloedmonsters kunnen meten. Deze bloedmonsters zijn handig omdat ze zonder koeling bewaard en verstuurd kunnen worden, wat vooral in landen met beperkte middelen belangrijk is.
